Nierzeczywista zasada rzeczywistości Freuda Recenzja książki Freud Oceniony.

On 11 marca 2016 by Katarzyna Papiernik

głową w ścianęZacznę od dłuższego cytatu ze wstępu do pozycji Freda „Poza zasadą przyjemności”, autorstwa Zenona Waldemara Dudka, wyd. PWN, Warszawa 2012, s. 10.

Czy Freudowska zasada rzeczywistości prowadzi do konfrontacji z życiem, czy wręcz odwrotnie , ALIENUJE?

„Elementami systemu psychoanalitycznej interpretacji zjawisk nieświadomości, będącymi narzędziami odkrywania ukrytych motywów i znaczenia  przeżyć psychicznych są: zasada przyjemności, zasada rzeczywistości i podział psychiki na trzy fundamentalne instancje – id, ego i superego. Niniejsza książka w sposób precyzyjny wprowadza w system freudowskiej interpretacji  nieświadomych zjawisk psychicznych w ich relacji do świadomości. Sfera id, popędy , ukryte pragnienia, nieuświadomione impulsy rządzą się zasadą przyjemności, żądając natychmiastowego zaspokojenia: w przeciwnym razie wywołują różne dziwne reakcje i objawy (np. leki, izolację od kontaktów, fantastyczne lub koszmarne sny, impotencję, wybuchy frustracji itd.). Wzorcowym doświadczeniem rządzącym się zasada przyjemności jest zasada seksualna. Popęd seksualny i pragnienia tej natury (SFERA ID) MOGĄ WYWRÓCIĆ ŻYCIEM NAJBARDZIEJ PORZĄDNEGO I SPRAWIAJĄCEGO WRAŻENIE DOJRZAŁEGO POD WZGLĘDEM SPOŁECZNYM OBYWATELA. Zadaniem rodziców, wychowawców, a także terapeutów – jeśli zaburzenia funkcjonowania psyche wieku dojrzewania w życiu czy życiu dojrzałym czynią człowieka bezradnym nawet w codziennym życiu – jest pomoc w przyswojeniu sobie zasady RZECZYWISTOŚCI (sfera ego), która pozwala regulować wewnętrzne przeżywanie, doświadczenia w relacjach z innymi i zachowanie na najbardziej trwałych zasadach (racjonalna funkcja świadomości).”Tyle cytat, dosłowny, żeby nikt mi nie zarzucił selektywnego doboru tekstu.

Cóż to jest ta zasada rzeczywistości? Zgodnie z Freudowską antropologią człowiek jest podzielony na id (nieświadomość), ego (sferę świadomą) i superego (sferę stworzoną przez ego). Człowiek podlega rozmaitym zaburzeniom i dewiacjom, co wypływa z traumatycznych doświadczeń ukrytych w nieświadomości, które trzeba przenieść  w sferę id, czyli sferę świadomą i zacząć kontrolować. Tak więc RZECZYWISTOŚCIĄ według Freuda jest świat subiektywnych pragnień i potrzeb i zgoda na życie nimi. Terapia prowadzi do skrajnej interioryzacji postaw z przeniesieniem z życia obiektywnego (realnie istniejącego), do świata swojego subiektywnego świata przeżywania tego życia. Najbardziej kuriozalna jednak jest sytuacja w której wychowawca, albo rodzic młodego człowieka, o którym mówi autor wstępu, zaczyna obiektywizować subiektywne doświadczenia id, czyli nieświadomości i decydować o tym, co naprawdę w subiektywnym świecie swojego wychowanka jest obiektywne, a naprawdę subiektywne do kwadratu (raz subiektywne w odczuciu wychowanka, drugi raz w odczuciu wychowawcy). Tak też pacjent psychoanalityka, który powinien zgodnie z piękną nazwą wrócić do rzeczywistości, zagłębia się w coraz bardziej zaplątane subiektywne światy, które właśnie oddzielają go od samego siebie, od bliskich, od realnych problemów i zadań życiowych. Życie pacjenta psychoanalizy staje się nieustannym analizowaniem  myśli, odczuć i przeżyć, a terapie na Zachodzie nierzadko ciągną się kilkanaście, kilkadziesiąt lat bez żadnej wyraźnej poprawy.

Już nie wspominam o fakcie, że wielu naukowców, również a przede wszystkim pochodzenia zachodnioeuropejskiego i amerykańskiego twierdzą, że nieświadomości, po prostu NIE MA…

Jak ktoś ma ochotę bardziej zagłębić się ten pasjonujący temat, to odsyłam do książki

M. Mc Millian, Freud oceniony, Analiza krytyczna dzieła, krąg zamknięty, WAM 2007.

3 komentarze to “Nierzeczywista zasada rzeczywistości Freuda Recenzja książki Freud Oceniony.”

  • Mat2

    Chyba najbardziej zrównoważoną ocenę psychoanalizy można znaleźć w Encyklopedii Katolickiej z 1922r. :
    http://www.newadvent.org/cathen/17000a.htm. Swego czasu była ona bardzo popularna, w wielu miejscach jest bardzo agresywnie apologetyczna, została wydana z Imprimatour.

    Najciekawszy jest rozdział „Criticism”:
    „If we take psychoanalysis in its restricted sense as a therapeutic method we have no fundamental objections against it, but only warn against its exaggerations and counsel extreme caution in its application. The mind is a delicate mechanism and unskilled tampering with its working is liable to produce much harm. When the treatment of the patient is under the supervision of an experienced and reliable physician and if it is surrounded by the safeguards made necessary by the intimate nature of the disclosures, there is nothing to be said against it from a moral point of view. ”

    Potępia ona niektóre założenia tej metody, ale twierdzi że korzystanie z niej jako metody terapeutycznej nie budzi zastrzeżeń moralnych.
    „From the admissions of psychoanalysts strong arguments may be drawn in favor of well known Catholic practises such as confession and asceticism. A sincere confession will purge the mind of much perilous stuff which otherwise might begin to rankle and poison the soul. The resistance which the penitent experiences in disclosing his weakness also has a great curative value. ”
    – psychoanaliza jest silnym argumentem za takimi praktykami chrześcijańskimi jak spowiedź oraz ascetyzm.

    Z drugiej strony cathen potępia wiele aspektów psychoanalizy, jak np. zbyt dużą rolę podświadomości, brak miejsca dla wolnej woli. Narzeka na to że psychoanaliza znacznie więcej obiecuje niż jest w stanie zapewnić.

    Trzeba jednak przyznać że nie widzi żadnych

  • Mat2

    Trzeba jednak przyznać że w artykule o hipnozie w tej encyklopedii:
    http://www.newadvent.org/cathen/07604b.htm
    nie są opisywane żadne jej nadprzyrodzone źródła, mimo że samą metodę Cathen potępia (z powodów innych niż kontakty z szatanem).

    Niezależnie od tego, wydaje mi się że ocenę psychoanalizy w zacytowanym artykule można uznać za trafną. Powstał on bowiem w czasach kiedy nie było jeszcze histerii związanej z widzeniem wszędzie źródeł zła i wpływów szatana.

Trackbacks & Pings

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

  • Pobierz!

    _newsletter
Optimization WordPress Plugins & Solutions by W3 EDGE